Refleksja, cisza, opowieści. Muzeum Dyplomacji i Uchodźstwa Polskiego oczami zwiedzających
W latach 2024–2025 Muzeum Dyplomacji i Uchodźstwa Polskiego prowadziło systematyczne badania publiczności, których celem było lepsze poznanie doświadczeń naszych zwiedzających. Zebrano niemal pół tysiąca poprawnie wypełnionych ankiet, stanowiących reprezentatywny materiał badawczy.
Badanie miało charakter dobrowolny i anonimowy. Wzięli w nim udział przede wszystkim indywidualni zwiedzający – osoby w różnym wieku, o różnych doświadczeniach i oczekiwaniach. Ankieta łączyła pytania zamknięte, półotwarte i otwarte, co pozwoliło uchwycić nie tylko dane liczbowe, ale także osobiste refleksje, emocje i interpretacje odbiorców.
Zebrane odpowiedzi pokazują, że Muzeum jest miejscem bardzo dobrze odbieranym przez publiczność. 97% ankietowanych określiło swoje ogólne wrażenia z wizyty jako pozytywne lub bardzo pozytywne. Respondenci wskazywali, że Muzeum jest przestrzenią przyjazną, otwartą i dostępną, w której można poczuć się swobodnie i bezpiecznie.
Zwiedzający zgodnie podkreślali, że wizyta poszerzyła ich wiedzę, skłoniła do refleksji nad historią, kulturą i społeczeństwem oraz zachęciła do dalszego zgłębiania poruszanych tematów.
Szczególnie istotne okazały się odpowiedzi otwarte. Niemal jedna czwarta respondentów samodzielnie opisała swoje doświadczenia i odczucia związane z wizytą w Muzeum. Najczęściej wskazywano na korzyści emocjonalne – możliwość wyciszenia, kontemplacji, redukcję stresu. Zwiedzanie ekspozycji było dla naszych gości dobrze spędzonym i wartościowym czasem. Pojawiły się również odpowiedzi o charakterze bardziej refleksyjnym, a niekiedy metaforycznym. Muzeum opisywano jako świadectwo upływającego czasu, „drzwi do innego wymiaru”, miejsce refleksji nad życiem i przemijaniem. Jeden ze zwiedzających napisał, że „gdy człowiek zwiedza, nie prowadzi wojen”. Takie głosy pokazują, że Muzeum staje się przestrzenią zadumy i uważności.
A co najbardziej zapadło naszym gościom w pamięć? Niekwestionowanym numerem jeden okazała się kabina ciszy, choć dużym zainteresowaniem cieszyły się również inne eksponaty. Wśród najczęściej wymienianych znalazły się m.in. porcelana, militaria oraz dzieła sztuki, takie jak „Kanał Wenecki” Włodzimierza Terlikowskiego czy obraz Teodora Axentowicza „Na Matki Boskiej Gromnicznej”.
Wielu respondentów podkreślało znaczenie opowieści przewodnika, wskazując je jako element szczególnie zapadający w pamięć. Zwraca to uwagę na rolę narracji i bezpośredniego kontaktu w odbiorze muzealnej opowieści.
Na pytanie dotyczące sugestii odpowiedziało 35% respondentów. Zwiedzający najczęściej wskazywali na potrzebę zwiększenia nasadzeń i poszerzenia terenów zielonych wokół Muzeum, a także na montaż stojaków na rowery.
Dziękujemy wszystkim, którzy podzielili się swoimi opiniami. Głosy zwiedzających pozwalają spojrzeć na Muzeum z innej perspektywy – jako na przestrzeń doświadczania i przeżywania, nie tylko ekspozycji.
oprac.: dr Aleksandra Sara Jankowska
